Wat gebeurt er als een crimineel meer geld verdient dan hij kan uitgeven? Bij Escobar leidde dat tot een privé-dierentuin, een eigen gevangenis en een oorlog tegen een hele staat. We duiken in de duistere en soms volstrekt ongeloofwaardige wereld van El Patrón.
1. Een vaste plek in de Forbes ‘rijkste’ lijst
In de jaren tachtig was Escobar niet alleen de meest gezochte man, hij was ook een van de rijkste. Zeven jaar op rij stond hij in de lijst van rijkste mensen ter wereld van Forbes. Op zijn hoogtepunt verdiende hij naar schatting 70 miljoen dollar per dag. Dat is een fortuin waar de meeste legitieme CEO’s alleen maar van kunnen dromen.
2. Miljoenen voor de ratten
Escobar had zoveel contant geld dat hij letterlijk niet meer wist waar hij het moest laten. Miljoenen werden begraven in velden of verstopt in muren van magazijnen. Ongeveer tien procent van dat geld ging elk jaar verloren. Ratten knaagden aan de bankbiljetten of het vocht zorgde ervoor dat het papier verging. Hij schreef jaarlijks zo’n 2 miljard dollar af als verlies door ongedierte.
3. Het aanbod om de staatsschuld te betalen
In een poging om de uitlevering aan de Verenigde Staten te voorkomen, deed Escobar de Colombiaanse regering een bizar voorstel. Hij bood aan om de volledige nationale schuld van 10 miljard dollar af te lossen. In ruil daarvoor wilde hij amnestie. De regering weigerde, hoewel het bedrag destijds een gigantisch deel van de Colombiaanse economie besloeg.
4. La Catedral: Een luxeresort als cel
Toen hij zich in 1991 uiteindelijk overgaf, deed hij dat op zijn eigen voorwaarden. Hij bouwde zijn eigen gevangenis, La Catedral. Dit was geen sobere cel, maar een luxe resort met een voetbalveld, een waterval en een bar. Hij koos zelfs zijn eigen bewakers uit. Vanuit deze gouden kooi bleef hij zijn imperium gewoon aansturen alsof er niets aan de hand was.
5. De beruchte plata o plomo-tactiek
Zijn bewind was gebaseerd op een simpel principe: plata o plomo. Vertaald betekent dit zilver of lood. Je kon het smeergeld aannemen (het zilver) of een kogel krijgen (het lood). Deze meedogenloze methode zorgde ervoor dat hij duizenden mensen liet vermoorden, van corrupte agenten tot integere politici die niet wilden buigen.
6. De aanslag op Avianca-vlucht 203
Escobar schuwde massamoord niet om zijn doelen te bereiken. In 1989 blies hij een volledig passagiersvliegtuig op omdat hij dacht dat een presidentskandidaat aan boord was. Alle 107 mensen kwamen om. Volgens historische verslagen bleek de politicus uiteindelijk niet eens aan boord te zijn. Het was een van de bloedigste dieptepunten in zijn oorlog tegen de staat.
7. Geen genade voor kinderen
Zijn wreedheid stopte niet bij volwassenen. In de bloedige strijd met rivaliserende kartels werden ook kinderen het slachtoffer. Hij gaf regelmatig opdracht om families van zijn vijanden volledig uit te roeien. Deze meedogenloze aanpak zorgde voor een constante staat van angst in steden als Medellín en Bogotá.
8. De politieke droom
Escobar wilde meer dan alleen macht in de onderwereld; hij wilde de politiek in. In 1982 werd hij verkozen tot plaatsvervangend congreslid. Hij hoopte op immuniteit, maar zijn politieke carrière was van korte duur. Toen zijn criminele achtergrond publiekelijk werd onthuld door minister Rodrigo Lara Bonilla, werd hij uit het congres gezet. De wraak van Escobar was kort daarna de moord op deze minister.
9. De erfenis van de nijlpaarden
Op zijn landgoed Hacienda Nápoles hield Escobar een complete privé-dierentuin met exotische dieren. Na zijn dood werden de meeste dieren herplaatst, maar de nijlpaarden bleven achter. Deze zijn inmiddels ontsnapt en vormen een invasieve plaag in de Colombiaanse rivieren. Ze vormen inmiddels een serieus gevaar voor het lokale ecosysteem.
10. De Robin Hood van Medellín
Voor de armen in Medellín was Escobar een held. Hij financierde de bouw van complete woonwijken, sportvelden en ziekenhuizen. Deze liefdadigheid was echter een berekende zet. Door de steun van de lokale bevolking te kopen, creëerde hij een menselijk schild. De mensen in de sloppenwijken waarschuwden hem zodra de politie in de buurt kwam.
11. 2 Miljoen dollar als brandhout
Tijdens zijn tijd op de vlucht zat hij met zijn familie ondergedoken in de bergen. Toen zijn dochtertje Manuela onderkoeld dreigde te raken, aarzelde hij niet. Omdat er geen brandhout was, verbrandde hij naar verluidt 2 miljoen dollar aan contanten om haar warm te houden. Voor Escobar was geld slechts een middel, zelfs als dat betekende dat hij een fortuin in vlammen op liet gaan.
12. De meest gezochte man op aarde
De jacht op Escobar was een internationale operatie. De Amerikaanse DEA en de Colombiaanse politie sloegen de handen ineen in een speciaal team genaamd het Search Bloc. Tientallen miljoenen dollars werden uitgegeven om hem te lokaliseren. De druk werd zo groot dat Escobar nergens meer veilig was en constant van schuilplaats naar schuilplaats moest vluchten.
13. Hij stief op zijn verjaardag
Het einde van El Patrón kwam op een symbolisch moment. Een dag na zijn 44e verjaardag, op 2 december 1993, werd hij opgespoord in een woonwijk in Medellín. Tijdens een vluchtpoging over de daken werd hij doodgeschoten. Er gaan nog steeds geruchten dat hij niet werd gedood door de politie, maar zelf een kogel door zijn hoofd schoot om gevangenschap te voorkomen.
14. Een toeristische trekpleister
Ondanks zijn misdaden blijft de fascinatie voor zijn leven groot. Series zoals Narcos hebben zijn verhaal wereldwijd bekend gemaakt. In Medellín kun je zelfs speciale tours boeken die langs de belangrijkste plekken uit zijn leven gaan. Voor velen is hij inmiddels een soort popcultuur-icoon geworden, wat soms de gruwelijke werkelijkheid van zijn daden ondersneeuwt.
15. De schaduw over zijn familie
Na zijn dood moesten zijn vrouw en kinderen vluchten naar Argentinië. Zijn zoon, Sebastián Marroquín, leeft nog steeds onder de zware schaduw van zijn vaders daden. In interviews, zoals met The Guardian, vertelt hij openlijk over de verschrikkingen van zijn jeugd en pleit hij nu voor vrede en geweldloosheid.